Specyfika polskiej mozaiki XX wieku na tle dziejów sztuki mozaikowej

Abstract

Na początku celem mojej pracy magisterskiej było odkrycie historii mozaik warszawskich, ale w trakcie pisania zrozumiałam, że kiedyś było to na tyle duże zjawisko, że konieczne jest zapoznanie się i porównanie względem siebie ceramicznych dekoracji z całej Polski. W pierwszym rozdziale zawrę historię najważniejszych mozaik, które miały wpływ na rozwój tej techniki w skali światowej. Pozwoli to rozeznać się w podejściu różnych kultur do tego typu dzieł sztuki. Drugi rozdział to próba zdefiniowania pojęcia „mozaika” oraz uplasowania jej w jednej z konkretnych dziedzin sztuki w Polsce. Ma on pomóc w zrozumieniu, czym dla Polaków była mozaika lub czym być mogła. Najważniejszy jest rozdział trzeci, w którym badam ceramiczne dekoracje zarówno w Warszawie, jak i w całej Polsce. Opiszę w nim szczegółowo mecenat mozaik, bez którego nie rozwinęłyby się na taką skalę, a także początki tej techniki, uwzględniając najistotniejsze dzieła, stworzone przez prekursorów. Następnie skupię się na przedstawieniu mozaik w Warszawie, dzieląc je na miejsca, w których były umieszczane i podając konkretne, reprezentacyjne przykłady. W ostatnim podrozdziale na przykładzie jednej mozaiki postaram się określić cechy stylu mozaik oraz opisać obecną sytuację i stan powojennych mozaik w każdym polskim województwie. Niniejsza praca jest dla mnie świadectwem talentu i zaangażowania Polskich artystów w okresie powojennym. Dzieła, które odkryłam podczas jej pisania wzbudzają zachwyt, podziw i jednocześnie żal, że polskie dziedzictwo kulturowe zostało zaniedbane. Patrząc na liczbę ułożonych w Polsce mozaik, można byłoby napisać pracę naukową dotyczącą ich obecności w każdym z województw, zatem fakt ich pominięcia w rodzimej historii sztuki jest co najmniej zadziwiający.